Po odejściu żandarmów

W reportażu „Co, ja będę z Żydami mieszkał?” („Gazeta Wyborcza” 25-26.02.2012) Marcin Kącki przytacza wspomnienie prof. Jerzego Tchórzewskiego o egzekucji Żydów w Węgrowie: „Po odejściu żandarmów zaczęły się ostrożnie wychylać zza okolicznych domów sylwetki jakichś postaci. Były to przeważnie pary. Hieny. Upewniwszy się, że w pobliżu nie ma żywej duszy, podchodziły do pomordowanych, a następnie z cyrkową zręcznością rozbierały ich do naga. Z czego? Z tych łachmanów? Ze wszystkiego. Te hieny to były przypuszczalnie małżeńskie pary. On, samiec, podnosił trupy, jakimś doprawdy cyrkowo zręcznym kopniakiem podrzucał je w górę, ona – samica – błyskawicznie w tym momencie ściągała z trupa koszulę, kalesony itp.”.  

Bądźmy szczerzy, nie jest to obrazek ładny. Nie wystawia nam chwalebnego świadectwa. Z wyjątkiem podkreślonej cyrkowej zręczności rodaków, cała reszta jest nieestetyczna i niemoralna. Cywilizowane narody tak nie postępują, naprawdę. Narody prawdziwie kulturalne nie muszą skradać się chyłkiem. Nie muszą się wstydzić, bo załatwiają rzeczy otwarcie. Ich wybrani przedstawiciele spotykają się w pałacyku w Wanesse (na przedmieściu swojej stolicy). Tam systematycznie, w dobrym nastroju, planują „ostateczne rozwiązanie”: dane statystyczne, kolejność transportów, systematyczność. „Żaden się nie wymknie, żaden nie ocaleje…”. Nic chyłkiem. Na wszystko mają papier, rozkaz i podkładkę. Nie składają się z samców i samic, lecz z zadbanych kobiet i prawdziwych mężczyzn. Jeśli się przy takiej okazji bogacą, to przecież nie o żałosne żydowskie kalesony. 

W pracy „Treblinka. Nigdy więcej” Edward Kopówka odnotowuje „Zamknięcie kasowe „Akcji Reinhard” (kryptonim akcji zagłady Żydów w Generalnej Guberni) na dzień 15 grudnia 1943 r.: „Wynika z niego, iż od
1 kwietnia 1942 r. do 15 grudnia 1943 r. w wyniku Akcji Reinhard osiągnięto wpływy w wysokości 85.741.963,28 marek niemieckich. Z tej sumy poniesiono wydatki rzeczowe, z których ok. 40% stanowiły koszty transportu Żydów do obozów śmierci. Czysty więc dochód w gotówce wyniósł 73.852.080 marek niemieckich. W kruszcach szlachetnych zebrano: 236 sztab złota o wadze 2.909,68 kg, liczonych po 40 marek niemieckich, 15,14 kg platyny liczonych po 5000 marek niemieckich. Wykaz  banknotów wymienia walutę 48 krajów z całego świata, a na pierwszym miejscu dolary Stanów Zjednoczonych: 1.081.251,40, liczonych po 2,50 marki niemieckie.”

Dalej – lecę po łebkach, bo miejsca mało – 15.883 pierścienie złote z brylantami i diamentami, 130 dużych brylantów, 114 kg pereł, 103.614 zegarków po 4 marki i tak dalej, czyli, w tym przypadku, und so weiter. Łączna wartość wszystkich nabytków na dzień 15 grudnia 1943 roku wyniosła 178.745.960,59 marek niemieckich.
Pozostaje mieć nadzieję, że wszystko to zostało już rozliczone i podsumowane, łącznie z kosztami transportu. Że zachowano uczciwe proporcje i o ostatecznym rachunku do rozliczenia pozostały już tylko żydowskie kalesony. Trzeba je będzie wziąć na swoje sumienie.
Prawdziwy dramat, jak wiemy, rozpoczął się przecież dopiero po odejściu żandarmów.